Modyfikacje genetyczne a medycyna: korzyści i zagrożenia
Debata Festiwalu Nauki z udziałem dr hab. n. med. Doroty Hoffman-Zacharskiej, prof. Katarzyny Tońskiej, prof. Tomasza Wilanowskiego i dr Takao Ishikawy [21 września 2025 r.]
Posłuchaj debaty w formie podcastu:
Czy inżynieria genetyczna to przyszłość medycyny? W trakcie debaty porozmawiamy o tym, jak zmiany genetyczne mogą pomagać w leczeniu chorób genetycznych, nowotworów czy infekcji. Zastanowimy się również, gdzie przebiega granica między leczeniem a „poprawianiem” człowieka i jakie ryzyka niesie za sobą ingerencja w materiał genetyczny.
W debacie wezmą udział eksperci z dziedziny biologii molekularnej, genetyki i medycyny. Porozmawiamy o terapii genowej, redagowaniu genów oraz o medycynie spersonalizowanej. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych przyszłością medycyny i pytaniami, na które nie ma jeszcze jednoznacznych odpowiedzi.
dr hab. n. med. Dorota Hoffman-Zacharska, prof. IMID, prof. ucz. UW – genetyczka i diagnosta laboratoryjny specjalizująca się w genetyce medycznej. Pracuje w Instytucie Matki i Dziecka (kieruje Pracownią Neurogenetyki) oraz w Instytucie Genetyki i Biotechnologii UW. Zajmuje się badaniami nad molekularnym podłożem chorób neurorozwojowych i neurodegeneracyjnych, m.in. encefalopatii padaczkowych, choroby Huntingtona i Parkinsona. Wykłada genetykę człowieka i etykę badań biomedycznych. Laureatka nagrody Polskiego Towarzystwa Genetyki Człowieka.
Prof. dr hab. Katarzyna Tońska – genetyk molekularny związana z Uniwersytetem Warszawskim, gdzie ukończyła studia magisterskie i doktoranckie na Wydziale Biologii. Zajmuje się badaniami nad chorobami mitochondrialnymi, ze szczególnym uwzględnieniem roli mtDNA, analizując zarówno jego mutacje w kontekście chorób, jak i jego zmienność populacyjną w Polsce. Pełni funkcję profesora w Instytucie Genetyki i Biotechnologii UW oraz kieruje Grupą Chorób Mitochondrialnych. W pracy dydaktycznej prowadzi zajęcia z genetyki człowieka, genetyki ogólnej i kryminalistycznej. Jest członkinią Polskiego Towarzystwa Genetyki Człowieka oraz Polskiego Towarzystwa Biochemicznego.
Prof. dr hab. Tomasz Wilanowski – genetyk molekularny i biolog, związany z Uniwersytetem Warszawskim (Wydział Biologii, Instytut Genetyki i Biotechnologii). Jego badania koncentrują się na czynnikach transkrypcyjnych i ich roli w chorobach nowotworowych. Opracowuje między innymi drobnocząsteczkowe inhibitory tych czynników jako potencjalne leki przeciwnowotworowe. Jest autorem licznych publikacji naukowych i laureatem Nagrody im. B. Skarżyńskiego za artykuł przeglądowy pt. „Nieskończony potencjał jednej substancji: Historia tamoksyfenu jako przykład repozycjonowania leków”. Stopień doktora habilitowanego uzyskał w 2013 r.
dr Takao Ishikawa (prowadzenie) – adiunkt na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz prodziekan ds. studenckich tego wydziału. Specjalizuje się w bioprospekcji białek, w tym enzymów pochodzących ze środowisk arktycznych. Ponadto jest wicedyrektorem Festiwalu Nauki w Warszawie, sekretarzem naukowym Komitetu Głównego Olimpiady Biologicznej, a od 2024 roku członkiem Komitetu Sterującego Międzynarodowej Olimpiady Biologicznej.
***
Inicjatywa organizacji Festiwali Nauki w Warszawie, zapoczątkowana przez prof. Davida Shugara (fizyka i biologa molekularnego, twórcy polskiej szkoły biofizyki molekularnej) narodziła się w Interdyscyplinarnym Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego (ICM) UW we wrześniu 1996 roku. Dokumentem formalnie powołującym Festiwal było Porozumienie podpisane w grudniu 1996 roku przez Rektorów Uniwersytetu Warszawskiego, Politechniki Warszawskiej i Prezesa Polskiej Akademii Nauk. Dyrektorem Festiwalu Nauki w Warszawie został dr hab. Maciej Geller z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.
Od stycznia 2006 roku Festiwal nie jest już związany organizacyjnie z ICM. Jego animatorami są Wydział Fizyki UW i Instytut Biochemii i Biofizyki PAN, a oficjalnym reprezentantem, na mocy porozumienia Sygnatariuszy Porozumienia, pozostaje od początku Uniwersytet Warszawski. Od 2010 roku tytuł animatora otrzymał także Wydział Fizyki Politechniki Warszawskiej. W 2014 roku nowym dyrektorem Festiwalu została dr Zuzanna Toeplitz, związana z Wydziałem Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego.
źródło: festiwalnauki.edu.pl
***
Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 3.0 Polska.
