Ptaki krajobrazu rolnego – Antoni Marczewski

Ptaki krajobrazu rolnego na dobre wpisały się w wiejski pejzaż. Na ogół traktujemy je jako ptaki pospolite, powszechne, jednak ich liczebność gwałtownie spada. Niektóre gatunki stoją na krawędzi wyginięcia. Czemu powinniśmy dbać o tę grupę ptaków i jak to robić mówi Antoni Marczewski z Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków. Fundacja Wspomagania Wsi, 27 marca 2013 r. [19min]

Tereny użytkowane rolniczo zajmują 60% powierzchni Polski i stanowią miejsce występowania wielu gatunków ptaków.  Z około 230 gatunków występujących w Polsce, połowa związana jest bowiem z krajobrazem rolniczym. 

Na tle innych krajów Unii Europejskich Polska bogata jest w ptaki  krajobrazu rolnego. W zachodniej Europie wiele gatunków wyginęło lub jest na skraju wymarcia, toteż polska wieś staje się dla zachodnich ornitologów miejscem obserwacji. Liczebność i kondycję ptaków krajobrazu rolnego dla krajów unijnych bada wskaźnik FBI (Farmland Bird Index). W skład polskiego koszyka gatunków, których indeksy liczebności składają się na FBI wchodzą obecnie: bocian biały, pustułka, czajka, rycyk, dudek, turkawka, skowronek, dzierlatka, świergotek łąkowy, pliszka żółta, dymówka, pokląskwa, kląskawka, cierniówka, gąsiorek, mazurek, szpak, makolągwa, kulczyk, potrzeszcz, trznadel i ortolan.

Do czego potrzebne nam są ptaki związane z krajobrazem rolnym? Jak mówi Antoni Marczewski przyrodę można porównać do mechanizmu. Wymierające gatunki to kolejne śrubki, które z tego mechanizmu wypadają. My do końca tego systemu nie rozumiemy. Wyginięcie jednego gatunku może pociągnąć kolejne, a to może mieć nieobliczalne skutki (mogące mieć wpływ także na nas). Ponadto kontakt z przyrodą wpływa pozytywnie na nasze zdrowie psychicznie i właściwie jest  niezbędny do prawidłowego funkcjonowania. Brak dostępu do przyrody obniża jakość i komfort naszego życia. Bo czy ktoś wyobraża sobie wiosenny spacer bez śpiewu ptaków?

Największy wpływ na ochronę ptaków krajobrazu rolnego mają oczywiście rolnicy. Poprzez proste zabiegi agrotechniczne np. koszenie łąk od środka działki (tak, by zwierzęta mogły uciekać na sąsiednie łąki) mogą znacznie przyczynić się ochrony ptaków. Nie bez znaczenia jest także zachowywanie miedz, oczek śródpolnych, drzew czy zakrzaczeń polnych – tam schronienia szuka wiele gatunków.

Do ochrony ptaków krajobrazu rolnego przyczynia się także Program rolnośrodowiskowy w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013. W ramach dwóch pakietów (Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 i Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000) rolnicy mogą uzyskać dopłaty za gospodarowanie sprzyjające ochronie ptaków, np. późniejsze koszenie łąk. W ramach programu można uzyskać nawet  1370 PLN/ha (Pakiet 5. Wariant 5.1. Ochrona siedlisk lęgowych ptaków). Na 2013 rok wnioski o dopłaty dla rolników przyjmowane są przez powiatowe Agencje Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do 15 maja br. także przez internet. Więcej informacji o Programie rolnośrodowiskowym na ten rok dostępnych jest na stronie www.arimr.gov.pl

W jaki sposób mieszkańcy miast mogą przyczynić się do ochrony ptaków krajobrazu rolnego? Jak wygląda (i brzmi)  kraska, jeden z najpiękniejszych polskich ptaków, który już za chwilę może zniknąć z polskich pól? Jak Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków wspomaga rolników?

Zachęcamy do obejrzenia wywiadu oraz zapoznania się materiałami dostępnymi w poniższych linkach:

Licencja Creative Commons
Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 3.0 Polska.

Tagi: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,

Partnerzy

Lista zapisanych wykładów jest aktualnie pusta.