Czy świat realny jest poznawalny?

22 kwietnia 2014
Kategoria: Festiwal Nauki w Warszawie, Nauka
7627
Wykładowcy: Krzysztof Antoni Meissner, Magdalena Fikus, Andrzej Mencwel

0482swiatrealny Pobierz mp3

Debata z udziałem prof. Magdaleny Fikus, prof. Roberta Gałązki i prof. Andrzeja Mencwela. Spotkanie zorganizowane w ramach XVII Festiwalu Nauki w Warszawie poprowadził profesor Krzysztof Meissner, 29 września 2013 r., Uniwersytet Warszawski [1h49min]

Nie możesz obejrzeć wykładu? Posłuchaj podcastu:

Część 1 [56min]: W spotkaniu zamykającym Festiwal Nauki udział wzięli prof. dr hab. Magdalena Fikus (Instytut Biochemii i Biofizyki PAN), prof. dr hab. Robert Gałązka (Instytut Fizyki PAN), prof. dr hab. Andrzej Mencwel (Instytut Kultury Polskiej, Uniwersytet Warszawski). Spotkanie poprowadził prof. dr hab. Krzysztof A. Meissner (Wydział Fizyki, Uniwersytet Warszawski).

Już od ponad dwustu lat podejmowane są próby uczynienia z nauki absolutu, który może w sposób pewny odpowiedzieć na każde pytanie zarówno o świat materialny (ożywiony i nieożywiony) jak i społeczny czy psychiczny. Przyjmuje się też, że w każdej z tych dziedzin istnieją niewzruszone prawa, które nauka stopniowo odkrywa. Niezwykle szybki postęp wiedzy w XX wieku bywa przedstawiany jako rzeczywiste spełnienie tego programu.

Debatę rozpoczął prof. Krzysztof Meissner stawiając pytanie o definicje nauki i różnic pomiędzy naukami ścisłymi, przyrodniczymi i humanistycznymi. Paneliści zastanawiali się, czy we wszystkich tych dziedzinach status praw jest podobny, czy też istotnie różny? Czy istnieją pytania w nauce, których nie możemy lub nie powinniśmy zadawać? Czy różne dziedziny nauki odpowiadają na pytania tak samo, i jeśli nie, to dlaczego? Czy mogą się zgodzić w problemach, które poruszane są na granicy różnych nauk? Czy świat można poznać „do końca”, a jeżeli nie, to jakie są granice poznania w fizyce, biologii, humanistyce?

prof. dr hab. Magdalena Fikus – Instytut Biochemii i Biofizyki PAN, propagatorka i popularyzatorka nauki w Polsce
prof. dr hab. Robert Gałązka – Instytut Fizyki PAN
prof. dr hab. Andrzej Mencwel – Instytut Kultury Polskiej UW, historyk, krytyk literatury i kultury polskiej
prof. dr hab. Krzysztof Antoni Meissner – fizyk teoretyk, specjalista w zakresie teorii cząstek elementarnych, Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego

Część 2 [53min]: W drugiej części debaty pytania panelistom zadawała publiczność.

Podczas ostatniej debaty siedemnastego warszawskiego Festiwalu Nauki została wręczona nagroda „Złotej Róży”, nagrodą przyznawaną za najlepszą polską książkę popularnonaukową minionego sezonu wydawniczego uhonorowany został geolog Marcin Ryszkiewicz za swoją książkę „Homo sapiens. Meandry ewolucji”.
Protokół jury odczytał dr Stanisław Bajtlik: „Autor w atrakcyjnej formie narracyjnej wprowadza czytelników w wiedzę o antropogenezie, przybliża przy tym teorie, hipotezy i odkrycia wielu dziedzin nauk przyrodniczych”. O nagrodzie opowiedziała pani Małgorzata Borczak z miesięcznika Nowe Książki. Pomysłodawcy nagrody pragną zwrócić uwagę czytelników na prace polskich autorów, które najlepiej służą upowszechnianiu wiedzy naukowej oraz wyróżniają się ciekawą formą popularyzacji. Chcą także zachęcić oficyny wydawnicze do publikowania tego typu literatury, do troski o jej poziom redakcyjny i edytorski. „Złota Róża” to jedyna w kraju nagroda dla tego rodzaju pisarstwa. Przyznawana jest od 2007 roku przez Festiwal Nauki i miesięcznik krytyczno-literacki „Nowe Książki”, które także zapewniają jej finansowanie.

***

Festiwal Nauki w Warszawie to coroczna impreza odbywająca się w przedostatnim tygodniu września w Warszawie, mająca na celu popularyzację nauki w społeczeństwie. Inicjatywa organizacji Festiwali Nauki w Warszawie powstała we wrześniu 1996 r. w Interdyscyplinarnym Centrum Modelowania Matematycznego i Komputerowego (ICM) Uniwersytetu Warszawskiego. Zapoczątkował ją prof. David Shugar.

Obecnie na Festiwal składa się ponad pięćset różnorakich imprez (wykłady, pokazy, filmy, wystawy, wycieczki), organizowanych przez liczne placówki naukowe z całej stolicy. Od kilku lat część Festiwalu organizowana jest również w pobliskiej Jabłonnie. W 2012 Warszawski Festiwal Nauki odbył się po raz szesnasty w swej historii.

Więcej informacji o festiwalu znajduje się na stronie www.festiwalnauki.edu.pl

Ten utwór jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Na tych samych warunkach 3.0 Polska.